Veelgestelde vragen

Algemeen

GGD Zaanstreek-Waterland onderzoekt tussen 14 september en eind november 2026 de gezondheid, het welzijn en leefstijl van jongeren. Dit onderzoek voeren we uit onder leerlingen in de klassen 2 en 4 van het voortgezet onderwijs en heet de Gezondheidsmonitor Jeugd 2026.

De Gezondheidsmonitor Jeugd wordt minimaal iedere vier jaar uitgevoerd om algemene informatie voor de gemeente te verzamelen over de gezondheid van leerlingen in die gemeente. De verzamelde gegevens gebruikt de GGD om scholen en gemeenten te adviseren over gezondheidsbeleid voor jongeren. De gemeente gebruikt deze informatie bij het maken van hun beleid. Dit is belangrijk, want zonder deze informatie, weten beleidsmakers niet wat de leerlingen nodig hebben. NIX 18 is een voorbeeld van een campagne over ‘niet drinken en roken tot je 18e’ die de overheid startte na onderzoek onder jongeren.

Nederlandse gemeenten hebben de wettelijke taak om de gezondheidstoestand van de jeugd te monitoren (regelmatig verzamelen van gegevens). Deze taak voert GGD Zaanstreek-Waterland uit namens de 7 gemeenten in de regio. Door de Gezondheidsmonitor Jeugd, die we uitvoeren op middelbare scholen, zien we hoe jongeren hun gezondheid ervaren en beoordelen. Daarmee wil de gemeente de komende jaren werk maken van een preventieve aanpak voor (mentale) gezondheid en leefstijl. De gemeente maakt samen met alle betrokkenen beleid vanuit de resultaten.

De GGD heeft alle regulier voortgezet onderwijsscholen in de regio gevraagd om mee te doen. Om betrouwbare informatie te verzamelen over de gezondheid van de jeugd is het namelijk belangrijk dat zoveel mogelijk jongeren meedoen. Wanneer (bijna) alle scholen meedoen, kunnen we ook cijfers op gemeenteniveau onderzoeken. Dit is belangrijk voor het lokale gezondheidsbeleid. Hoe meer scholen meedoen, hoe beter het beeld is dat lokale en landelijke bestuurders krijgen van de jeugd. En hoe gerichter zij beleid kunnen maken.

Alle leerlingen in klas 2 en 4 krijgen via hun school een e-mail met informatie over de Gezondheidsmonitor Jeugd. Tijdens een lesuur vullen de leerlingen uit klas 2 en 4 een vragenlijst in via internet, waar de vragen op een website klaarstaan. De GGD behandelt en verwerkt de antwoorden van de leerlingen strikt vertrouwelijk. Leerlingen krijgen geen vragen over hun naam of andere persoonsgegevens.

Het onderzoek vindt dit najaar plaats tussen 14 september en 27 november 2026.

Nee, meedoen aan de Gezondheidsmonitor is vrijwillig. Alle ouders of verzorgers én leerlingen krijgen vooraf informatie over het onderzoek. Wilt u niet dat uw kind de vragenlijst invult? Bespreek dit dan met uw kind. Uw kind kan dan iets anders doen in de klas. Leerlingen kunnen op elk moment deelname weigeren, zonder het geven van een reden.

Voor de betrouwbaarheid van de resultaten binnen de gemeente en binnen de school is het wel belangrijk dat zoveel mogelijk jeugd meedoet aan het onderzoek. Hoe meer jongeren meedoen aan de Gezondheidsmonitor Jeugd, hoe meer de resultaten van het onderzoek overeenkomen met de echte situatie van de gezondheid en het welzijn van jongeren in de regio.

Het invullen van de vragenlijst kan jongeren zelf aan het denken zetten over een gezonde leefstijl. Leerlingen die meer willen weten over hun gezondheid of vragen hebben, krijgen aan het eind van de vragenlijst een doorverwijzing naar websites met goede en betrouwbare informatie.

Nee, dat kan niet. Zo voorkomen we dat de leerling van tevoren nadenkt over de antwoorden. Of dat de leerling de antwoorden van tevoren met anderen bespreekt. Dat is niet wenselijk, want dit kan leiden tot sociaal wenselijke antwoorden.

Het is bekend dat meer jongeren de vragenlijst invullen als ze dit gezamenlijk op school doen in de klas, dan wanneer ze dat thuis doen. Het geeft dus een betere respons. Ook kunnen jongeren in de klas direct vragen stellen over de vragenlijst aan de docent. Daarnaast voorkómen we zo dat ouders of anderen ‘meekijken’ bij het invullen. We willen echt dat jongeren 100% eerlijk kunnen zijn, ook over gevoelige onderwerpen zoals alcohol, roken en drugs.

De Gezondheidsmonitor Jeugd staat los van dat onderzoek. De Gezondheidsmonitor Jeugd is gericht op het verbeteren van de gezondheid van groepen leerlingen. Het onderzoek op school door een arts of verpleegkundige is gericht op de individuele leerling.

Wat de leerling antwoordt bij de Gezondheidsmonitor Jeugd komt de arts of verpleegkundige niet te weten. Wel weet de arts of de verpleegkundige wat de antwoorden per school zijn. Een arts weet bijvoorbeeld dat van alle tweedeklassers op een bepaalde school bijna de helft wel eens alcohol heeft gedronken.

Privacy

De privacy van de leerlingen is beschermd bij de Gezondheidsmonitor Jeugd 2026. Natuurlijk voert de GGD de Gezondheidsmonitor Jeugd 2026 uit conform de AVG wet- en regelgeving. De GGD neemt beveiligingsmaatregelen om gegevens te beveiligen tegen verlies en tegen enige vorm van onrechtmatige verwerking. Bijvoorbeeld door het gebruik van een beveiligde website waar leerlingen hun vragenlijst invullen.

De GGD vraagt leerlingen op geen enkel moment naar hun naam of hun klas. Elke school heeft een eigen link naar een beveiligde website met de vragenlijst. Alle leerlingen van een school gaan via dezelfde link naar de vragenlijst; er is dus geen aparte (persoonlijke) code per leerling. Zo weten wij als GGD op welke school de vragenlijst ingevuld is, maar niet door wie.

In de vragenlijst staat ook geen vraag over het adres. De antwoorden zijn dus anoniem. We vragen wel om de 4 cijfers van de postcode, zodat de GGD de gegevens op gemeenteniveau en wijkniveau kan onderzoeken.

Voor elk onderzoek is het verplicht om een privacyverklaring op te stellen. Lees hier de privacyverklaring van de Gezondheidsmonitor 2026.

Ipsos I&O (ISO 27001 gecertificeerd) heeft de vragenlijst geprogrammeerd in opdracht van GGD GHOR Nederland. Zij hebben gebruikt gemaakt van Unicom Intelligence als softwarepakket voor de online vragenlijst. De hosting van de vragenlijst gebeurt  bij Survalyzer op een ISO 27001 gecertificeerde, dedicated server in Europa voor de Gezondheidsmonitor Jeugd. Een gespecialiseerde, externe partij test de beveiliging van de server regelmatig met een pen & hacktest. Daaruit blijkt dat de omgeving goed is beveiligd en geen kwetsbaarheden heeft. GGD GHOR Nederland en Ipsos I&O hebben ook een verwerkersovereenkomst gesloten.

Ja, ouders/verzorgers en leerlingen ontvangen van hun school een e-mail met daarin alle informatie over de Gezondheidsmonitor Jeugd 2026.

Resultaten

Op lokaal, regionaal én landelijk niveau ontstaat een beeld hoe het gaat met de gezondheid en het welzijn van jongeren. De resultaten zijn belangrijk bij het maken van toekomstgericht gezondheidsbeleid en helpen gemeenten en het ministerie van VWS om nog beter te bepalen waar de nadruk moet liggen op het bieden van zorg en ondersteuning aan jongeren.

De gemeente bespreekt de resultaten met scholen en andere partners die betrokken zijn bij opgroeiende jeugd. Met elkaar bepalen ze waar kansen liggen om de leefomgeving van jongeren te verbeteren. De GGD deelt met de gemeente alleen resultaten over een hele groep, bijvoorbeeld over alle vierdeklassers.

Als de resultaten van de Gezondheidsmonitor Jeugd 2026 bekend zijn, dan maakt het RIVM ze bekend op de websites www.vzinfo.nl en RIVM StatLine. GGD Zaanstreek-Waterland meldt de cijfers in rapporten, dashboards en op de databank van onze cijferwebsite.

Elke deelnemende school ontvangt van de GGD bij voldoende respons een verslag met de resultaten van de eigen school. Hiermee krijgt de school op groepsniveau een indruk van de gezondheid, het welzijn, de leefstijl en de leefomgeving van hun leerlingen en de factoren die daarop van invloed zijn. De school is eigenaar van het schoolverslag en bepaalt zelf wie de gegevens mag zien.

De verwachting is dat in april 2027 de eerste resultaten bekend zijn en de scholen hun rapporten krijgen. Het rapport voor de gemeenten komt waarschijnlijk in de zomer van 2027 uit.

U kunt het rapport van de regio en gemeenten in de zomer 2027 bekijken op de cijferwebsite van GGD Zaanstreek-Waterland. De schoolrapporten zijn van de scholen, de GGD maakt deze niet openbaar. De school zelf kan wel resultaten van het onderzoek naar buiten brengen, bijvoorbeeld via de nieuwsbrief of de website van de school.