Gezonde leefomgeving

""

Uw leefomgeving heeft invloed op uw gezondheid. Een gezonde leefomgeving is een omgeving die u als prettig ervaart, en die uitnodigt tot gezond gedrag. Buitens- én binnenshuis. U heeft er geen last van schimmel, asbest of ongedierte. Er is voldoende groen, goede ventilatie en schoon drinkwater. Ook is er rekening gehouden met de behoeften van kinderen en chronisch zieken. Hoe houdt u uw leefomgeving gezond? GGD Zaanstreek-Waterland geeft u graag tips en informatie.

Stank-, stof-, of geluidsoverlast? Inwoners van Zaanstad kunnen dit melden bij Omgevingsdienst Noordzeekanaal.

Inwoners van Beemster, Edam,  Landsmeer, Oostzaan, Purmerend, Volendam, Waterland en Wormerland kunnen hun melding doen bij Omgevingsdienst IJmond.

Hitte-informatie

Het is warm, lees onze tips om gezond te blijven.

Denk mee met de GGD

Laat uw stem horen over gezondheid, leefstijl, zorg en veiligheid.

Asbest

Asbest is een verzamelnaam voor een aantal mineralen die zijn opgebouwd uit microscopisch kleine naaldachtige vezels. Het is vroeger veel gebruikt in verschillende toepassingen, zoals golfplaten, oude waterleidingbuizen en brandwerende platen. Blootstelling aan asbest kan tot gezondheidsproblemen leiden, zoals een zeldzame, maar ernstige vorm van kanker.

Bestrijdings- en schoonmaakmiddelen

In bestrijdings- en schoonmaakmiddelen komen ‘Vluchtige organische stoffen’ (VOS) voor. Dit is een verzamelnaam voor een groep van vluchtige of snel verdampende producten. Blootstelling aan VOS kan schadelijk zijn voor de gezondheid.

Bodemverontreiniging

De bodem in Nederland is op veel locaties verontreinigd. Dit komt bijvoorbeeld door industriële activiteiten, of doordat een sloot ooit is gedempt met verontreinigde grond van een andere locatie. Elke bodemverontreiniging is anders, daarom kunnen we slechts algemeen ingaan op de punten die een rol spelen bij de beoordeling van de gezondheidsrisico’s van een bodemverontreiniging.

Bouwkundig onderzoek woning

Vermoedt u dat er bouwkundige problemen zijn in uw woning? Dan kunt u dit melden aan de verhuurder of contact opnemen met een bouwkundige.

Eikenprocessierups

De eikenprocessierups is de larve van een nachtvlinder die haar eitjes legt in de toppen van eikenbomen. Contact met brandharen van de rups kan tot gezondheidsklachten leiden.

Formaldehyde (spaanplaatgas)

Formaldehyde is een kleurloos gas met een prikkelende geur. Een ander woord voor formaldehyde is spaanplaatgas. Het zit in veel materialen, zoals lijm en cosmetica. Binnenshuis kan dit gas irritatie van ogen, neus en keel veroorzaken en soms ook hoofdpijn. Vooral mensen met overgevoelige luchtwegen hebben er last van.

Geluid

Geluidsoverlast

Geluid kan hinderlijk zijn als het langdurig hard en ongewenst is. Het kan nadelige gevolgen hebben voor uw gezondheid. Wegverkeer en buren zijn in Nederland de belangrijkste bronnen van lawaai, gevolgd door vliegverkeer.

 

Laagfrequent geluid

Een bijzonder soort geluid is het zogenaamde laagfrequent geluid (LFG). Niet iedereen kan LFG altijd waarnemen. Mensen die last hebben van LFG omschrijven het vaak als een zware bromtoon of het gedreun van een draaiende wastrommel. Sommige mensen voelen het geluid als een trillend gevoel of als een druk op de oren, het hoofd, de keel of de borst.

Geur

Als iemand een geur onaangenaam vindt, spreken we van geurhinder of stank. Dit komt relatief veel voor in Nederland. De mate waarin mensen een geur als hinderlijk ervaren, is niet direct bepalend voor het ontstaan van gezondheidsrisico’s. Dit is afhankelijk van de stof zelf.

Gezonde werkomgeving

U kunt te maken krijgen met vragen over een gezonde werkomgeving. Bijvoorbeeld als u in contact komt met asbest tijdens uw werk, of als u zich afvraagt of de kwaliteit van de binnenlucht in orde is. U kunt hiervoor terecht bij de betrokken Arbo- hulpverlener en/of uw werkgever.

Hitte

Deze week krijgt ons land te maken met een aantal zomerse dagen, waarbij de temperatuur oploopt tot waarden ruim boven de 25 graden in een groot deel van het land. Ook de nachten worden warmer. U kunt maatregelen nemen om overlast door hitte te beperken voor u en mensen in uw omgeving. Blijf daarbij letten op de hygiënemaatregelen die helpen verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. Er is grote overlap in de groep mensen die extra risico loopt bij  hitte en bij het krijgen van COVID 19.

Houtkachels

De open haard of houtkachel gaat meestal aan voor de gezelligheid. Tijdens het stoken van hout komen altijd schadelijke stoffen vrij. Als u let op een paar eenvoudige punten, kunt u overlast en gezondheidsklachten voorkomen of beperken en toch genieten van een gezellig vuurtje.

Koolmonoxide

Koolmonoxide ontstaat bij onvolledige verbranding van bijvoorbeeld olie, gas en hout. Dit gebeurt als er te weinig aanvoer van zuurstof is, bijvoorbeeld in slecht geventileerde ruimtes. Een slecht onderhouden gastoestel vormt bijvoorbeeld een risico. U kunt dan koolmonoxidevergiftiging krijgen.

Kwik

Kwikdamp kan schadelijk zijn voor de gezondheid. Grote hoeveelheden kwik kunnen vrijkomen door het breken van kwikhoudende apparaten (baro- en thermometers). Het beste is om kwikhoudende apparaten te verwijderen (in te leveren als klein chemisch afval). Als kwik eenmaal vrijkomt in een woning, is het belangrijk om snel maatregelen te nemen.

Lood

Lood

Ondanks diverse maatregelen om lood in het milieu te verminderen, kan lood in huis nog in verschillende toepassingen voorkomen. Het is vooral schadelijk voor de gezondheid van (ongeboren) kinderen.

 

Lood in voeding en drinkwater

Lood is een metaal dat vroeger veel gebruikt werd. Bijvoorbeeld in waterleidingen, accu’s, verf en benzine. Nu weten we dat het slecht is voor de gezondheid, vooral van kleine kinderen en zwangere vrouwen. Lood kunnen we binnen krijgen via voeding en drinkwater. Maar ook via lucht, huisstof en bodem. Het zit onder andere in melk, fruit, groenten, aardappelen, eieren en rijst. Groenten uit eigen tuin kunnen veel lood bevatten. Drinkwater kan een belangrijke bron zijn in oude huizen door de aanwezigheid van loden waterleidingen of in nieuwbouwhuizen door de nieuwe leidingen of kranen.

Luchtverontreiniging

Diverse maatregelen hebben de luchtkwaliteit sterk verbeterd. Toch leidt luchtverontreiniging nog steeds tot gezondheidsproblemen. De grootste bronnen van luchtverontreiniging zijn verkeer en industrie. De belangrijkste stoffen die de lucht vervuilen, zijn fijnstof, stikstofdioxiden en ozon.

Medische indicatiestelling

Voor een medische indicatiestelling voor een nieuwe huurwoning kunt u contact opnemen met uw gemeente.

Ongedierte

Een dierplaag in en rondom het huis kan tot veel ergernis leiden. Sommige dieren kunnen ook gevaarlijk zijn voor uw gezondheid. Voor informatie over de diverse dierplagen en de bestrijding ervan, kunt u terecht op de website van GGD Amsterdam. Met vragen over ongediertebestrijding kunt u terecht bij een professionele ongediertebestrijder.

PFAS

De afkorting PFAS staat voor poly- en perfluoralkylstoffen. Dit zijn door de mens gemaakte stoffen die van nature niet in het milieu voorkomen. PFAS zijn in veel producten toegepast. Daardoor, en door uitstoot en incidenten, zijn deze stoffen in het milieu terechtgekomen en zitten nu onder andere in de bodem, in bagger en in het oppervlaktewater.

Kijk voor uitgebreide informatie over PFAS op de website van het RIVM.

Radon

Radon is een radioactief vervalproduct van radium. Het komt natuurlijk in de bodem voor en geeft ioniserende straling af. Radon komt vrij uit de bodem en bouwmaterialen. Blootstelling aan radon kan tot longkanker leiden.

Rook bij brand

Schone rook bestaat niet. Elke rookwolk bevat stoffen die op termijn schadelijk kunnen zijn. Dus niet alleen bij chemische branden, maar ook woningbranden, branden bij bedrijven, voertuigen en zelfs bos- en heidebranden.

Schiphol en gezondheid

Woont u in de buurt van vliegveld Schiphol dan maakt u zich misschien zorgen over effecten van luchtverkeer op uw gezondheid, en de schoolprestaties van uw kinderen. Bijvoorbeeld door luchtvervuiling en geluid.

Het RIVM startte in 2017 een vierjarig onderzoek naar de gezondheidseffecten van ultrafijnstof in de omgeving van Schiphol. De eerste resultaten zijn in juni 2019 gepresenteerd. Lees hier meer informatie over het onderzoek. Daarnaast kunt u zelf bekijken hoe de actuele luchtkwaliteit in uw regio is, en hoe deze in een eerdere periode was.

Overige onderzoeken en informatie

Vragen

Heeft u vragen over Schiphol in relatie tot gezondheid dan kunt u contact opnemen met de Medisch Milieukundigen van GGD Zaanstreek-Waterland. Bel op werkdagen tussen 08.30 en 17.00 uur naar 0900-2545454 of stuur een mail aan mmk@ggdzw.nl.

Straling van antennes

Bijna iedereen gebruikt tegenwoordig een mobieltje en internet. Om mobiele signalen binnen te krijgen en te versturen, gebruiken we antennes. Dit onderdeel van een apparaat of zendmast maakt draadloze communicatie mogelijk. Veel mensen vragen zich af of de straling van deze antennes wel goed is voor hun gezondheid.

Vocht, schimmels en ventileren

Zorg dat uw woning fris en vochtvrij blijft door regelmatig te luchten en goed te ventileren. Zo voorkomt u schimmelvorming.